Αυτή η καταχώρηση είναι διαθέσιμη και στα:
Η θεατρική σκηνή Νεφέλη παρουσιάζει θεατρικά έργα δικής της συγγραφής καθώς και κλασικά έργα στα ελληνικά.
Η Νεφέλη ιδρύθηκε τον Δεκέμβριο του 2017 από τη Ρουθ Ζαμπακίκα, τη Μαρία Τραμουντάνη και τη Μαρία Παπαδοπούλου – «από πολιτιστική ανάγκη», όπως λένε. «Γιατί η Στουτγάρδη διέθετε ελληνικά σουβλατζίδικα, μπαρ, ταβέρνες και ζωντανή μουσική. Αλλά ως τότε το ελληνόφωνο θέατρο ήταν σχεδόν ανύπαρκτο.» Από το 2018 η Νεφέλη έχει την έδρα της στο πολιτιστικό κέντρο Kulturkabinett Kkt στο Bad Cannstatt της Στουτγάρδης, εδώ (στα DE). Στις παραστάσεις, ορισμένα έργα υποτιτλίζονται μέσω προβολέα στα γερμανικά, ενώ άλλα παρουσιάζονται απευθείας στα γερμανικά.
Πολλοί χώροι παραστάσεων, μια καλλιτεχνική γραφή
Οι χώροι παραστάσεων της Νεφέλης είναι πλέον πολυάριθμοι. Εκτός από τις «εντός έδρας παραστάσεις» στο Kkt της Στουτγάρδης, πραγματοποιούνται επίσης παραστάσεις στο Γερμανοαμερικανικό Ινστιτούτο του Τύμπινγκεν, στο πανέμορφο θέατρο Dreigroschentheater στη Νότια Στουτγάρδη, στον χώρο εκδηλώσεων Dreamcity στο Βίννεντεν, στην πολύ γνωστή θεατρική σκηνή της Στουτγάρδης tri-bühne, στον δημοτικό πολυχώρο Häussler Bürgerforum στη Στουτγάρδη-Βάιχινγκεν και στα ελληνικά σχολεία Στουτγάρδης-Βάιχινγκεν και Στουτγάρδης-Βάιμπλινγκεν.
Καλλιτεχνικά η ομάδα κινείται μεταξύ κλασικού θεάτρου (μονόπρακτα, λογοτεχνικές αναγνώσεις και μονόλογοι), μελοποιημένης ποίησης (αφιερώματα στην καταστροφή της Σμύρνης, στον ελληνικό κινηματογράφο, στον Νίκο Καββαδία, στον Μίκη Θεοδωράκη), παιδικού θεάτρου, σεμιναρίων και περφόρμανς.
Θεατρικά η γκάμα εκτείνεται από τους κλασικούς μέχρι τους σύγχρονους Έλληνες συγγραφείς. Υπό τη διδασκαλία του σκηνοθέτη Σίμου Παπαναστασόπουλου οι ηθοποιοί είναι πρόθυμες να πειραματιστούν και να χαράξουν νέους δρόμους στην απεραντοσύνη του θεάτρου. Μια από αυτές θα αναλάβει μια μελλοντική σκηνοθεσία. Για να εξελιχθούν ως θίασος αλλά και ως άτομα, συμμετέχουν τακτικά σε θεατρικά σεμινάρια. Ιδιαίτερα αγαπούν τις μουσικές βραδιές, όπου παρουσιάζουν, για παράδειγμα, τη μουσική των σμυρναίικων καφέ αμάν. «Εδώ συνδέεται η υποκριτική με την συναισθηματική κληρονομιά της κουλτούρας μας και δημιουργεί στο κοινό μια πολύ ιδιαίτερη ατμόσφαιρα», τονίζουν.
Οι τρεις ιδρύτριες της σκηνής
Ρουθ Ζαμπακίκα – το ταξίδι συνεχίζεται
Η Ρουθ (στη παρακάτω φωτογραφία αριστερά) γεννήθηκε το 1968 στη Θεσσαλονίκη, όπου και μεγάλωσε. «Ήδη από παιδί είχα δύο μεγάλες αγάπες: το θέατρο και τα ταξίδια. Το 1996 ήρθα στη Γερμανία – αρχικά μόνο για μερικούς μήνες. Εδώ πολύ γρήγορα μου έλειψε το θέατρο. Ήταν γραπτό να συναντήσω την ταλαντούχα ηθοποιό Nike M. Vassily. Είχαμε ανταλλαγή απόψεων γεμάτη έμπνευση και πάθος για το θέατρο. Πολύ σύντομα βρέθηκα στη σκηνή παίζοντας στον Πλούτο του Αριστοφάνη. Η παράσταση αυτή υπήρξε για τη ζωή μου κομβικό σημείο. Όχι μόνο καλλιτεχνικά – αλλά και προσωπικά: εκεί γνώρισα τον μετέπειτα σύζυγό μου.» Ο Ευάγγελος Δημόπουλος είναι πολυοργανίστας και στη Νεφέλη υπεύθυνος για τον φωτισμό και τον ήχο. Η Ρουθ έμαθε καλά γερμανικά, εκπαιδεύτηκε ως παιδαγωγός και εργάζεται σε παιδικό σταθμό στο Σόρντορφ κοντά στη Στουτγάρδη.
Η Ρουθ λέει: «Σχεδόν 30 χρόνια μετά την άφιξή μου, νιώθω ακόμα βαθιά ευγνωμοσύνη που εξακολουθώ να έχω τη δυνατότητα να ασχολούμαι με το θέατρο. Πέρυσι ολοκλήρωσα το μονοετές σεμινάριο «Ανάλυση θεατρικών έργων και σκηνοθεσία». Εκεί έμαθα, μεταξύ των άλλων, ότι θέατρο δεν σημαίνει μόνο ψυχαγωγία, αλλά ότι αποτελεί και δυναμικό μέσο που αντανακλά τις κοινωνικές αλλαγές – και μπορεί να συμβάλει ενεργά στη διαμόρφωσή τους. Γι’ αυτό είναι σημαντικό για μένα να φέρνουμε στη σκηνή και επίκαιρα θέματα όπως είναι η διάκριση και ο εθνικισμός. Το πολιτιστικό κέντρο Kulturkabinett Kkt στο Bad Cannstatt είναι, εδώ και πάνω από δέκα χρόνια, η καλλιτεχνική μου στέγη, και εξακολουθώ να χαίρομαι να βρίσκομαι με έντονο ενθουσιασμό και δημιουργικότητα στη σκηνή με τις δύο Μαρίες. Το ταξίδι συνεχίζεται!»
Μαρία Τραμουντάνη – η αεικίνητη
Η Μαρία Τ. (στη φωτογραφία στο κέντρο) γεννήθηκε το 1990 στη Στουτγάρδη. Οι παππούδες της είχαν έρθει από την Ελλάδα στη Γερμανία τη δεκαετία του 1960. Η Μαρία σπούδασε Εθνολογία και Αγγλική φιλολογία στη Χαϊδελβέργη, καθώς και Διαπολιτισμικότητα και Ένταξη σε μεταπτυχιακό πρόγραμμα στο Schwäbisch Gmünd. Δραστηριοποιείται ως ελεύθερη επαγγελματίας στους τομείς νεολαίας και πολιτισμού. Επίσης είναι ιδρύτρια και πρόεδρος του αραβικού εργαστηρίου γραφής Literally Peace e.V. Στουτγάρδη, εδώ (στα DE).
Για τη Νεφέλη λέει: «Ως πολύγλωσση θεατρική ομάδα η πολυμορφία αποτελεί μέρος του DNA μας. Θέλουμε να χτίσουμε γέφυρες μεταξύ των πολιτισμών και να δείξουμε ότι το θέατρο κάνει χρήση μιας παγκόσμιας γλώσσας. Μας απασχολεί το ερώτημα πώς μπορούμε να προσεγγίσουμε το νεανικό κοινό. Άλλος στόχος μας είναι να διατηρήσουμε και να διευρύνουμε αδιάκοπα το γερμανόφωνο κοινό που κερδίσαμε στις προηγούμενες παραγωγές μας μέσω γερμανικών υποτίτλων, με σκοπό να προωθήσουμε τον πολιτισμικό διάλογο.»
Μαρία Παπαδοπούλου – η σύνδεση μεταξύ δικαίου και σκηνής
Η Μαρία Π. (στη φωτογραφία δεξιά) γεννήθηκε στο Βάιμπλινγκεν ως εγγονή Ελλήνων μεταναστών. «Στη ζωή μου συνυπάρχουν η νομική ακρίβεια και το καλλιτεχνικό πάθος. Μετά τις νομικές σπουδές μου στο Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης και το μεταπτυχιακό πρόγραμμα Master of Laws στο Ερλάνγκεν, εργάστηκα για έντεκα χρόνια ως δικηγόρος στο Εφετείο Θεσσαλονίκης. Από το 2011 εργάζομαι στη Γερμανία στον κοινωνικό τομέα της δημόσιας διοίκησης, όπου εκπροσωπώ τα δικαιώματα παιδιών και εφήβων. Παράλληλα, εργάζομαι ως αυτοαπασχολούμενη ορκωτή μεταφράστρια για τα ελληνικά.»
Πέρα από το δίκαιο και τη δικαιοσύνη, η αγάπη της ανήκει στο θέατρο. Έτσι, ανέβηκε στη σκηνή με διάφορους θιάσους στη Γερμανία και στην Ελλάδα. Δίπλα στον επώνυμο ηθοποιό και σκηνοθέτη Τάσο Πανταζή έμαθε στο Κρατικό Θέατρο Βόρειας Ελλάδας την τεχνική της υποκριτικής και, στα παρασκήνια, τα μυστικά της σκηνοθεσίας. Από το 2013 είναι μέλος του πολιτιστικού κέντρου Kkt-Kulturkabinett.
«Για μένα, το θέατρο αντανακλά κοινωνικά ζητήματα, προσφέρει νέες προοπτικές και πνευματική τροφή. Η δικαιοσύνη και το θέατρο έχουν εκπληκτικά πολλά κοινά. Και τα δύο βασίζονται στη σκηνοθεσία, στην κατανομή ρόλων και στη ρητορική. Γι’ αυτό θα ήθελα να δημιουργήσω με την υποστήριξη του σκηνοθέτη της Νεφέλης, του Σίμου Παπαναστασόπουλου, ένα θεατρικό έργο με δικαστικό θέμα, και να παίξω κι εγώ η ίδια σε αυτό. Σκέφτομαι, για παράδειγμα, την ταινία «Οι 12 ένορκοι», το ντεμπούτο του Αμερικανού σκηνοθέτη Σίντνεϊ Λουμέτ το 1957.» Ανάδοχος του ονόματος της θεατρικής ομάδας είναι, παρεμπιπτόντως, η κόρη της Μαρίας, η Νεφέλη.
Η Νεφέλη σήμερα – ο ρόλος της γυναίκας: «Μόνο παιδιά, κουζίνα, εκκλησία» (του 1977)
Το νέο θεατρικό έργο της Νεφέλης είναι μια θεατρική-μουσική ανάγνωση του θρυλικού ιταλικού θεατρικού έργου «Tutta casa, letto e chiesa» (πρωτότυπος ελληνικός τίτλος «Όλο σπίτι, κρεβάτι και εκκλησία») της Ιταλίδας συγγραφέως Φράνκα Ράμε, εδώ. Εργάστηκε για δεκαετίες σε στενή καλλιτεχνική σχέση με τον σύζυγό της Dario Fo. Οι ιδρύτριες της θεατρικής σκηνής τονίζουν ότι τα τρέχοντα κοινωνικά θέματα τους απασχολούν ιδιαίτερα. Ένα κεντρικό θέμα για αυτές είναι –ξανά και ξανά– ο ρόλος της γυναίκας.
Το νέο έργο που έχουν προετοιμάσει πραγματεύεται τη θέση της γυναίκας στην καπιταλιστική κοινωνία και ειδικότερα τη σεξουαλική της υποδούλωση. Στο επίκεντρο βρίσκονται πικρά αστείοι και προκλητικοί μονόλογοι, στους οποίους γυναίκες από διαφορετικά κοινωνικά στρώματα αφηγούνται τις εμπειρίες τους με τις πατριαρχικές δομές, τη βία, την εκμετάλλευση και τους περιορισμούς των ρόλων. Το φεμινιστικό, πολιτικό, συχνά οργισμένο και ταυτόχρονα χιουμοριστικό έργο ξυπνάει τη συνείδηση. Αποκαλύπτει πραγματικότητες της γυναικείας ζωής και την καταπίεση και επισημαίνει τον αγώνα για αυτοδιάθεση. Παίζουν μια εργάτρια εργοστασίου και μητέρα, μια πόρνη, η γκροτέσκα φιγούρα της «Μαμάς Μάγισσας» όσο και η Μήδεια ως μυθολογική παρέκκλιση. Αυτή η ποικιλία δείχνει ότι το έργο χρησιμοποιεί όχι μόνο καθημερινές πραγματικότητες, αλλά και αρχετυπικές και συμβολικές εικόνες γυναικών, για να καταστήσει ορατά τα πατριαρχικά πρότυπα.
Τα επόμενα χρόνια
Οι τρεις ιδρύτριες έχουν την φιλοδοξία να καθιερώσουν τη Νεφέλη ως αναπόσπαστο στοιχείο του πολιτιστικού τοπίου της Στουτγάρδης και να συνεχίζουν να παρουσιάζουν απαιτητικό ελληνικό θέατρο ανταποκρινόμενο στο πνεύμα της εποχής. Στην ερώτηση εάν υπάρχει κάποια ιδιαίτερη συνήθεια που καλλιεργούν, οι τρεις απαντούν ομόφωνα: «Στην περίπτωση που μπορεί να ονομαστεί παράδοση: μετά από κάθε πρεμιέρα νοιώθουμε την ανάγκη να φάμε μαζί σε ελληνικό εστιατόριο. Αυτό το γεύμα αποτελεί στοιχείο συνοχής της ομάδας μας.»
Δεν μας μένει παρά να τους ευχηθούμε καλή όρεξη, κάθε επιτυχία και τύχη αγαθή!
Kulturkabinett e.V., εδώ (στα DE). Κείμενο: Simon Steiner. Φωτογραφίες: Θεατρική σκηνή Νεφέλη. Σύνταξη και μετάφραση: Α.Τσίγκας.
Αυτή η καταχώρηση είναι διαθέσιμη και στα: