Η μεταμορφωτική δύναμη του HipHop4Hope στην Αθήνα

Γράφει η Ina Kuhn

Αυτή η καταχώρηση είναι διαθέσιμη και στα: Deutsch (Γερμανικά)

Το χιπ χοπ, μια μικρή υποκουλτούρα, εμφανίστηκε στη Νέα Υόρκη τη δεκαετία του ΄70 και εξελίχθηκε σε παγκόσμιο κίνημα. Η Ina Kuhn παρουσιάζει μια πρωτοβουλία χιπ χοπ στην Αθήνα που συμβάλλει στην ανάπτυξη και στη συνεννόηση μεταξύ νεαρών μεταναστών και ντόπιων.

Το πρόγραμμα HipHop4Hope στην Αθήνα είναι μια πρωτοβουλία που όχι μόνο βοηθά τους νέους να αυξήσουν την αυτοεκτίμησή τους και την προσωπική τους ανάπτυξη μέσω της κουλτούρας του χιπ χοπ, αλλά αποτελεί και ζωντανό παράδειγμα της μεταμορφωτικής της δύναμης. Ως κουλτούρα και κίνημα εκτυλίσσεται σε ατομικό, κοινωνικό και παγκόσμιο επίπεδο, διαμορφώνοντας ταυτότητες, ενισχύοντας κοινότητες και προωθώντας την κοινωνική αλλαγή. Αυτή η διαδικασία συνεχίζεται με νέες υβριδικές μορφές. Από την ίδρυσή της το 2020, η πρωτοβουλία αυτή έχει ήδη προσεγγίσει και επηρεάσει θετικά πολλά νεαρά άτομα στην Αθήνα.
Η πρωτοβουλία HipHop4Hope απευθύνεται κυρίως σε ανήλικους πρόσφυγες και τους ντόπιους συνομήλικούς τους, προσφέροντάς τους πολύ περισσότερα από μαθήματα χορού και μουσικής. Νέοι διαφορετικής καταγωγής και κουλτούρας βρίσκονται σε κοινούς χώρους με σκοπό να ανταλλάξουν ιδέες και να μοιραστούν την αγάπη τους για το χιπ χοπ. Μέσα από τακτικά μαθήματα, εκδηλώσεις και προγράμματα καθοδήγησης, προάγεται τόσο η καλλιτεχνική εξέλιξή τους όσο και η δημιουργία ενός ισχυρού κοινωνικού αισθήματος.
::: Η ιστοσελίδα των πρότζεκτ HipHop4Hope εδώ (στα EN)

Η ιστορία του χιπ χοπ ξεκινά τη δεκαετία του ’70, όταν το κίνημα αυτό εμφανίστηκε στις περιθωριοποιημένες γειτονιές Μπρονξ και Μπρούκλιν της Νέας Υόρκης. Μέσα σε ένα κλίμα κοινωνικής αδικίας και οικονομικών προκλήσεων, οι αφροαμερικανικές κοινότητες βρήκαν μέσα από το χιπ χοπ έναν τρόπο να εκφραστούν και να ακουστεί η φωνή τους.
::: Η ιστορία του χιπ χοπ εδώ

Τα τέσσερα στοιχεία του χιπ χοπ – το breakdance, η ραπ μουσική, το DJing και το γκράφιτι – έγιναν όργανα διαμαρτυρίας και αυτοενδυνάμωσης. Το breakdance, που γεννήθηκε στους δρόμους και στα κλαμπ της Νέας Υόρκης, δεν ήταν μόνο ένα στυλ χορού, αλλά μια έκφραση σωματικής ελευθερίας και αυτοέκφρασης. Η ραπ μουσική, γνωστή και ως MCing, έγινε μια πλατφόρμα συζήτησης για θέματα όπως η αστυνομική βία και η κοινωνική αδικία. Κομμάτια όπως το «The Message» των The Grandmasters Flash & The Furious Five έγιναν ύμνοι του κινήματος. Το DJing, δηλαδή η σύνθεση διαφορετικών μουσικών στυλ και η δημιουργία νέων ρυθμών, καθώς και το γκράφιτι, ως οπτική μορφή διαμαρτυρίας και διαμόρφωσης ταυτότητας, ολοκλήρωσαν την εικόνα του χιπ χοπ ως πολιτιστική επανάσταση.

Σήμερα, περισσότερο από τέσσερις δεκαετίες αργότερα, το χιπ χοπ δεν έχει χάσει τη μεταμορφωτική του δύναμη. Προγράμματα όπως το HipHop4Hope στην Αθήνα δείχνουν ότι μπορεί να χρησιμεύσει ως εργαλείο αυτοέκφρασης και διάθεση για αλλαγή. Μέσα από τη μουσική, τον χορό και την κοινότητα, η HipHop4Hope προσφέρει μια πλατφόρμα σε νέους που έχουν δύσκολες συνθήκες διαβίωσης προωθώντας τον εξερευνητικό χαρακτήρα του προγράμματος.
Το έργο της HipHop4Hope δείχνει ότι το χιπ χοπ είναι πολύ παραπάνω απ΄ότι ένα μουσικό είδος ή ένα στυλ χορού – είναι ένα κίνημα που δένει τους ανθρώπους και επιφέρει αλλαγές.

Είναι βασικό να κατανοήσουμε καλύτερα το συγκειμενικό πλαίσιο των προσφύγων, ώστε να μπορούμε να αντιμετωπίσουμε με ευαισθησία και ορθολογισμό αυτή την ευπαθή πληθυσμιακή ομάδα. Η αλλαγή του τόπου διαμονής λόγω συντριπτικών οικονομικών ή πολιτικών λόγων προκαλεί εξαιρετικά μεγάλη επιβάρυνση της ψυχικής υγείας, ενώ συνοδεύεται σχεδόν πάντα από τραυματικές εμπειρίες, πριν, κατά τη διάρκεια και μετά τη φυγή. Αυτές οι συνθήκες προκαλούν συχνά κατάθλιψη, μετατραυματικό άγχος ή αγχώδεις διαταραχές, οι οποίες παρατηρούνται σε διάφορα επίπεδα. Ιδιαίτερα οι ασυνόδευτοι νέοι εκτίθενται σε εξαιρετικά υψηλά επίπεδα στρες και ευαλωτότητας, τα οποία συνεπάγονται, για παράδειγμα, κοινωνική απομόνωση, επιλεκτική μεταχείριση, διάσπαση οικογενειών και αβέβαιες διαδικασίες χορήγησης ασύλου.

Στην Αθήνα το πρόγραμμα επικεντρώνεται σε τρεις βασικούς τομείς. Στο πρόγραμμα Street Dance προσφέρονται τακτικά μαθήματα χορευτικών στυλ της πόλης, τα οποία είναι ανοιχτά και στο κοινό. Προκειμένου να προσελκύσουν τους νέους να επισκεφτούν αυτές τις δράσεις και να τους ενθουσιάσουν για την κουλτούρα του χιπ χοπ. Μέντορες της πρωτοβουλίας επισκέπτονται τακτικά καταλύματα όπου ζουν ανήλικοι πρόσφυγες. Προσπαθούν να δημιουργήσουν μια σταθερή επαφή με τους νέους και να τους παρουσιάσουν το πρόγραμμα. Για χιπ χοπ-ραπ διατίθενται δωρεάν οι χώροι δισκογραφικής εταιρείας, δημιουργώντας έτσι τη δυνατότητα παραγωγής beats και ηχογράφησης δικών τους συνθέσεων. Αλλά το πρόγραμμα δίνει κυρίως τη δυνατότητα τακτικών συναντήσεων ανθρώπων που εκφράζουν τα συναισθήματά τους με μουσική. Παρότι μιλούν διαφορετικές γλώσσες τούς ενώνει η κοινή αίσθηση του ρυθμού και της μουσικής.

Η πρωτοβουλία HipHop4Hope φέρνει επίσης διεθνείς καλλιτέχνες στην Αθήνα, συνδυάζοντας τα διάφορα στοιχεία του χιπ χοπ: προσφέρει άβαφους τοίχους για γκράφιτι, συναυλίες μουσικής και ραπ, χορευτικές παραστάσεις και εργαστήρια. Στόχος είναι να δημιουργηθούν θετικές εμπειρίες και γόνιμο περιβάλλον για διεθνές δικτυώσεις.

Είμαι φοιτήτρια ψυχολογίας αλλά και χορεύτρια του χιπ χοπ. Η HipHop4Hope με ενδιαφέρει ως έργο, επειδή βλέπω τη διεπαφή μεταξύ χορευτικού χιπ χοπ, πολιτισμού και ψυχικής υγείας. Με άγγιξαν οι συγκινητικές ιστορίες διαφόρων συμμετεχόντων, όπως και πάντα με συναρπάζει το πώς το χιπ χοπ ως κουλτούρα φέρνει κοντά ανθρώπους από όλο τον κόσμο δημιουργώντας έναν χώρο δικτύωσης. Θέλησα να επικεντρωθώ στη σχέση μεταξύ ψυχικής υγείας και χιπ χοπ και έχοντάς την κατά νου πήγα στην Αθήνα. Συνειδητοποίησα ωστόσο σύντομα, ότι αυτή η οπτική γωνία και η γενική αντίληψη για την ψυχική υγεία θα μπορούσαν να εμποδίσουν μια ολιστική διερεύνηση του όλου πρότζεκτ. Αντιλήφθηκα ότι υπήρχαν –εκτός από την ψυχική υγεία, η οποία φυσικά επηρεάζεται, μεταξύ των άλλων, από θετικές εμπειρίες– και πολλά άλλα θέματα. Για παράδειγμα το ερώτημα, πώς μπορούν να δημιουργηθούν σχέσεις εμπιστοσύνης. Πώς μπορώ να κάνω ανθρώπους που μιλούν μια εντελώς διαφορετική γλώσσα να νοιώσουν ενθουσιασμό για μια κουλτούρα με την οποία μέχρι τώρα δεν έχουν έρθει σε επαφή; Ποια θρησκευτικά και πολιτισμικά εμπόδια υπάρχουν στην επικοινωνία και στα εργαστήρια;
Για παράδειγμα: μια συμμετέχουσα από το Ιράν εξέφρασε την ευγνωμοσύνη της για ένα μάθημα χορού. Ήταν η πρώτη φορά στη ζωή της που χόρεψε χωρίς μαντίλα και με άλλους ανθρώπους έξω από το σπίτι της. Άλλοι αναφέρουν ότι το χιπ χοπ αποτελεί αναπόσπαστη σταθερά στη ζωή τους κάνοντάς την πιο πλούσια.

Πρέπει να σημειωθεί ότι αυτό το πρόγραμμα προσφέρει, μέσω της κουλτούρας του χιπ χοπ που κρύβει μεγάλο δυναμικό, ένα είδος οικογενειακής εστίας σε ανθρώπους με ψυχικά τραύματα διαφόρων επιπέδων. Ολόκληρη η ομάδα της πρωτοβουλίας δείχνει τεράστια δέσμευση να συνεχίσει να μαθαίνει από τις εμπειρίες της, να αντιμετωπίζει στοχευμένα τις εσωτερικές συγκρούσεις και να διατηρεί μέσω συνεχούς επιμόρφωσης την ευαισθητοποίησή της στην εργασία της με τους πρόσφυγες. Για να συνεχίσει τη λειτουργία του, το πρόγραμμα χρειάζεται την υποστήριξη θεσμικών οργάνων και ιδρυμάτων. Περισσότερες πληροφορίες και νέα για το πρότζεκτ της Αθήνας μπορείτε να βρείτε εδώ. Αλλά και κάθε δωρεά από ιδιώτες είναι λίαν ευπρόσδεκτη και μπορεί να γίνει μέσα από την παραπάνω ιστοσελίδα.


Η πρωτοβουλία HipHop4Hope στο Φράιμπουργκ / Γερμανία εδώ (στα EN)
Η HipHop4Hope e.V. είναι μια καταχωρημένη μη κερδοσκοπικός ένωση με έδρα το Φράιμπουργκ στη Ν.Δ. Γερμανία. Το πρόγραμμα ξεκίνησε το 2013 από τον Stefan Müller. Στόχος της ένωσης είναι να δώσει σε νέους με δύσκολες συνθήκες ζωής μέσω της κουλτούρας του χιπ χοπ θετικά ερεθίσματα για την ανάπτυξη της προσωπικότητάς τους και την κοινωνική τους ένταξη. Η HipHop4Hope διοργανώνει τακτικά εργαστήρια, μαθήματα χορού και εκδηλώσεις σε σχολεία και κέντρα νεότητας, πάντα σε στενή συνεργασία με τοπικούς και διεθνείς οργανισμούς.
Δραστηριότητες:
– Τακτικά εργαστήρια χιπ χοπ σε σχολεία και κέντρα νεότητας
– Εκδηλώσεις για την ενίσχυση της τοπικής κουλτούρας χιπ χοπ
– Εργασία με νέους, π.χ. διετές πρόγραμμα με Σύριους πρόσφυγες

Η πρωτοβουλία HipHop4Hope στην Αθήνα εδώ (στα EN)
Το πρόγραμμα HipHop4Hope Athens ξεκίνησε τον Ιούνιο του 2020 από τον Christian Drewicke. Στην πολυπολιτισμική Αθήνα απευθύνεται ιδιαίτερα σε νέους με μεταναστευτικό και προσφυγικό υπόβαθρο. Στόχος είναι να δημιουργηθεί μέσω της κουλτούρας του χιπ χοπ ένας ασφαλής χώρος για την αυτοεκδήλωση, την ένταξη και την προσωπική τους ανάπτυξη. Το πρόγραμμα συνεργάζεται με τοπικούς και διεθνείς οργανισμούς, κέντρα νεότητας και ομάδες χιπ χοπ.
Δραστηριότητες:
– Τακτικά, δωρεάν μαθήματα χιπ χοπ για όλους, ανεξάρτητα από την καταγωγή, την ηλικία, το φύλο ή τη θρησκεία τους
– Μηνιαίες εκδηλώσεις της κοινότητας όπως βραδιές κινηματογράφου, εργαστήρια, γκράφιτι, ραπ και χορευτικές εκδηλώσεις
– Ειδικά προγράμματα όπως το «Juicy Cruise Music Creations» για την προώθηση μουσικών ταλέντων
Η χρηματοδότηση γίνεται από ιδρύματα. Για παράδειγμα το ίδρυμα :do ενισχύει με 1.800 ευρώ τις μηνιαίες εκδηλώσεις

Από το 2013 υπάρχει το πρόγραμμα HipHop4Hope και στις Φιλιππίνες.

Η Ina Kuhn σπούδασε ψυχολογία στο Βερολίνο και ολοκλήρωσε την επαγγελματική της εκπαίδευση ως επαγγελματίας χορεύτρια του χιπ χοπ στο Παρίσι. Ταξιδεύει συχνά σε διάφορες χώρες για να γνωρίσει την ποικιλομορφία της κουλτούρας του χιπ χοπ.
Στη πρωτοβουλία HipHop4Hope στην Αθήνα την έθελξε η θετική επιρροή του χιπ χοπ στο συναπάντημα διαφορετικών κουλτούρων. Το θέμα του μάστερ της ήταν «The Rhythm of Hope: How Hip Hop creates community». Ζει στο Παρίσι όπου ασχολείται με πάθος με τον χορό, που τον συνδυάζει με τις γνώσεις της ως ψυχολόγος.


Κείμενο και φωτογραφίες: Ina Kuhn. Σύνταξη και μετάφραση: Α. Τσίγκας. Ευχαριστούμε τη Φανή Παπούλια για την υπόδειξη και την επαφή.

Αυτή η καταχώρηση είναι διαθέσιμη και στα: Deutsch (Γερμανικά)

Σχολιάστε